Omgaan met een beperking: hoe je je mindset aanpast bij grote veranderingen in je leven

Een beperking kan je leven van de ene op de andere dag compleet veranderen. Je kunt bijvoorbeeld een lichamelijke aandoening, een chronische ziekte of mentale klachten krijgen. Dan veranderen je plannen, moet je dingen op een andere manier gaan aanpakken en moet je je energie anders gaan verdelen. Wanneer je geconfronteerd wordt met zo’n grote verandering, kan je mindset ervoor zorgen dat je vooruit blijft kijken. De manier waarop jij naar een situatie kijkt, bepaalt voor een groot deel hoe je ermee omgaat. Dat betekent niet dat je altijd positief moet zijn of negatieve gevoelens moet wegdrukken. Het betekent dat je leert omgaan met je beperking en een nieuwe balans leert vinden.

De eerste stap: acceptatie

Wanneer je leven verandert door een beperking, is acceptatie vaak de grootste uitdaging. Veel mensen voelen verdriet, boosheid of zelfs schaamte. Dat is volkomen normaal. Je neemt immers afscheid van een oude versie van jezelf.

Acceptatie betekent niet dat je het altijd maar “oké” moet vinden, maar dat je het erkent. Vanuit daar kun je verder kijken naar de toekomst en in hoeverre deze toekomst veranderd is. Je kunt dan vaak beter dingen accepteren en loslaten. Het gaat dus niet om puur positief denken en negatieve gedachten uitsluiten. Het helpt om op een eerlijke en realistische manier je situatie te beoordelen en vanuit daar verder te kijken.

In mogelijkheden denken

Een belangrijk onderdeel van een sterke mindset bij grote veranderingen is op een bepaalde manier naar de situatie te kijken. Je kijkt niet naar wat niet meer kan, maar kijkt naar wat wel nog kan. Dat vraagt om een andere manier van denken. De een vindt dit makkelijker dan de andere. Geef jezelf de tijd om je denkwijze te veranderen en blijf oefenen als het niet meteen lukt.

Wanneer je gaat denken in oplossingen, zie je ook vaak meer mogelijkheden. Denk bijvoorbeeld aan hulpmiddelen zoals een rollator van Rollz. Deze moderne hulpmiddelen, ontworpen in Nederland, kunnen je helpen met je mobiliteit, waardoor je meer zelfvertrouwen krijgt en zelfstandiger kunt blijven.

Door te denken in mogelijkheden, ga je anders naar de situatie kijken. Je situatie verandert misschien niet, maar jouw beleving ervan wel.

Een beperking en je identiteit

Een beperking kan invloed hebben op hoe je naar jezelf kijkt. Misschien valt voor je gevoel een deel van je identiteit weg omdat je bijvoorbeeld niet meer kunt werken of sporten. Het is dan belangrijk om je te beseffen dat je identiteit niet vaststaat. Je bent meer dan wat je doet. Door opnieuw te ontdekken wie je bent, los van je beperking, kun je met een andere blik naar je identiteit kijken.

Stel jezelf vragen als:

• Waar haal ik nu energie uit?
• Wat vind ik écht belangrijk?
• Welke kwaliteiten heb ik nog steeds?

Dit soort vragen helpen je om te reflecteren op jezelf, zonder dat je beperking daarin centraal staat.

Als voor jou je beperking wél een onderdeel van je identiteit is en je kunt hier een weg in vinden, dan is dat natuurlijk ook oké. Iedereen gaat anders om met grote veranderingen. Het is het beste om de weg te nemen waar jij je het prettigste bij voelt.

Het belang van sociale relaties

Je hoeft deze grote verandering niet alleen te doorstaan. De mensen om je heen kunnen een enorme impact hebben op je mindset. Laat familie en vrienden toe en maak gebruik van de hulp die ze aanbieden, of dit nu praktisch of emotioneel is. Ook kan het helpen om een community met gelijkgestemden op te zoeken. Campagnes zoals #FromShameToPride kunnen helpen om te beseffen dat je er niet alleen voor staat. Deze mensen begrijpen wat je doormaakt, zonder dat je alles hoeft uit te leggen. Daarnaast kan het delen van je ervaringen helpen om de situatie te relativeren. Waar jij misschien vastloopt, heeft iemand anders al een manier gevonden om ermee om te gaan. Zo kunnen jullie elkaar helpen met nieuwe inzichten.

Kleine stappen maken een groot verschil

Een beperking kan ontzettend overweldigend zijn. Je kunt niet alles in één keer oplossen en sommige dingen zijn zoals ze zijn. Acceptatie en gewoontes veranderen kost tijd. Daarom is het beter om met kleine stappen te werken. Denk aan:

• Langzaam een nieuwe routine opbouwen
• Dagelijks iets kleins doen waar je energie van krijgt
• Grenzen leren aangeven

Door dit soort kleine acties bouw je langzaam weer vertrouwen op in jezelf en je lichaam. Wees niet te streng en bepaal voor jezelf een tempo dat goed werkt.

Kwaliteit van leven

Uiteindelijk wil je niet alleen kunnen omgaan met je beperking, maar ook een fijn en gelukkig leven kunnen leiden, ondanks je beperking. Daarom moet je jezelf afvragen wat jouw leven waardevol maakt en waar je voldoening uit haalt. Door hier bewust bij stil te staan, kun je weer gaan leven in plaats van overleven. Voor de een is dat sociaal contact, voor de ander een hobby. Ontdek wat jij leuk vindt en kijk wat de mogelijkheden zijn met je beperking.

Onthoud dat je geen perfect leven hoeft te hebben om een goed leven te hebben. Een beperking brengt vaak ups en downs met zich mee. Dat hoort erbij. Het gaat erom dat je niet alleen stilstaat bij de moeilijke periodes, maar ook juist bij de leuke momenten.

Een positieve mindset als hulpmiddel

Je mindset bepaalt voor een groot deel hoe je omgaat met een beperking. Dat betekent niet dat het makkelijk is, maar wel dat je er actief mee aan de slag kunt, door een positieve mindset te ontwikkelen. Dat geeft houvast. Je leven zal misschien anders worden dan je had verwacht, maar dat betekent niet dat het minder hoeft te zijn. Kijk wat kan en speel hierop in.